Web Socket nedir?
“e-Fatura web socket” olarak aranan program, Gelir İdaresi Başkanlığı’nın (GİB) imzalama aracıdır. GİB’in açıklamasına göre bu araç, e-Belge başvurularınızı imzalamak ve imzalı giriş işlemlerinizi daha kolay yapabilmeniz için geliştirilmiştir.
Mükellefler e-Fatura Portalı ve e-Arşiv Portalı’na, e-Fatura İptal/İtiraz Portalı da dahil olmak üzere, mali mühür veya e-imzayla bu araç üzerinden giriş yapar. GİB kılavuzuna göre araç e-Defter ve e-Bilet uygulamalarında da kullanılır. Araç, tarayıcıyla bilgisayarınızdaki https://localhost:8543 adresi üzerinden haberleşir; bu yüzden işlem süresince açık kalmalıdır.
Yeni araç ve eski araç farkı
GİB e-Belge ana sayfasında iki imzalama aracı yer alır. Eski yöntemi arayan çok kullanıcı olduğu için ikisini de anlatıyoruz.
| Yeni GİB E-İmza Aracı | Eski araç (EFaturaWebSocket.jnlp) | |
|---|---|---|
| Java | Gerekmez (GİB: “Java Uygulaması gerektirmeden”) | Gerekir: Java Web Start ile çalışır. GİB ana sayfası “Java 1.7 ve üstü”, 2019 kılavuzu en az Java 1.7 32 bit diyor. |
| İşletim sistemi | Windows | Java’nın çalıştığı sistemler |
| Dosya | GibeImzaAraciKurulum.zip içindeki setup.exe | EFaturaWebSocket.jnlp |
| Ön koşullar | KamuSM Sürücü 6.4.1 veya üstü, Visual C++ Redistributable, .NET Framework 4.7.2 veya üstü (eksikse kurulum indirir) | 32 bit Java; Java Kontrol Paneli’nde Runtime Parameters alanına -Djava.security.debug=sunpkcs11 yazılması gerekebilir |
| Kılavuz | GİB kılavuzu (Şubat 2023) | GİB kılavuzu v1.2 (Kasım 2019) |
Java desteği tarayıcılardan kalktığı için GİB 2019 kılavuzunda ileride imzalama aracı olmadan fatura imzalamanın ve portala girmenin mümkün olmayabileceğini belirtmişti. Bugün yeni kurulum yapacaksanız Java gerektirmeyen yeni aracı öneririz.
Adım adım kurulum (yeni GİB E-İmza Aracı)
Aşağıdaki adımlar GİB’in İmzalama Aracı (Windows) Kullanım Kılavuzu’na göre hazırlanmıştır.
1. Kurulumdan önce
Bilgisayarınızda KamuSM Sürücü 6.4.1 veya daha yeni bir sürüm kurulu olmalıdır. Kurulumun sonunda bilgisayar otomatik olarak yeniden başlatılır; açık dosyalarınızı kaydedip kapatın.
2. Kurulum dosyasını resmî sayfadan indirin
GİB e-Belge ana sayfasında sağ alttaki “İmzalama Aracı” bölümüne gidin ve Java gerektirmeyen yeni imzalama aracının yanındaki “İndirmek için tıklayınız” bağlantısıyla GibeImzaAraciKurulum.zip dosyasını indirin.
3. setup.exe dosyasını çalıştırın
Zip dosyasını açın ve içindeki setup.exe dosyasına çift tıklayın. Visual C++ Redistributable veya .NET Framework eksikse kurulum bunları indirip kurar.
4. Kurulumu tamamlayın
Bilgilendirme ekranlarında “İleri” ile devam edin, yükleme klasörünü onaylayın ve son ekranı “Kapat” ile kapatın. Bilgisayar yeniden başlar.
5. İmzalama aracını çalıştırın
Masaüstüne gelen simgeye tıklayın. Araç çalıştığında bilgilendirme ekranı gelir ve tarayıcınızda araçla işlem yapılabilecek uygulama girişleri sekme olarak açılır. İmza atabilmeniz için araç işlem süresince kapatılmamalıdır; “Uygulamayı Gizle” ile ekrandan kaldırabilirsiniz, bu çalışmasını etkilemez.
6. Portala giriş yapın
e-Fatura Portalı’nda (portal.efatura.gov.tr/efatura/) “İmzalama aracı desteğiyle giriş yapmak için tıklayın” bağlantısını seçin, “Başla”ya basın. “Akıllı kartınızın işlemcisi” alanında kartınızı seçip akıllı kart şifrenizi girin, “Tamam” deyin ve sertifika bilgilerini onaylayın.
Eski araçla (EFaturaWebSocket.jnlp) kurulum
- Bilgisayarınızda en az Java 1.7’nin 32 bit sürümü kurulu olmalıdır. Gerekirse Java Kontrol Paneli’nde Java sekmesi → View → Runtime Parameters alanına
-Djava.security.debug=sunpkcs11yazın. - GİB e-Belge ana sayfasındaki “İmzalama Aracı” bölümünden EFaturaWebSocket.jnlp dosyasını indirin ve çift tıklayın. Onay ekranı gelirse “Run (Çalıştır)” deyin.
- Tarayıcınızda
https://localhost:8543adresini açın ve güvenlik uyarısında siteye devam edin (aşağıdaki hata bölümüne bakın).
Hata mesajları ve çözümleri
“İmza socket sunucusuna erişilemedi”
Tam metni: “İmza socket sunucusuna erişilemedi. Lütfen imza socket yazılımını çalıştırıp sayfayı yenileyiniz.” GİB kılavuzuna göre bu hatanın iki sebebi olabilir:
- İmzalama aracı çalışmıyordur. Aracı masaüstü simgesinden (eski yöntemde EFaturaWebSocket.jnlp ile) başlatın ve sayfayı yenileyin.
- Tarayıcı imzalama aracına erişemiyordur. Araç, mali mühür kullanılan ekranlarla
https://localhost:8543adresi üzerinden haberleştiği için bu adresin tarayıcıya güvenli olarak tanıtılması gerekir. Tarayıcıdahttps://localhost:8543adresini açın. Chrome’da “Gelişmiş” → “localhost sitesine ilerle”, Firefox’ta “Tehlikenin farkındayım” → “Ayrıcalık tanı” → “Güvenlik ayrıcalığını doğrula” adımlarını izleyin. Ardından portal sayfasını yenileyin.
“Web Socket ile Bağlantı Kurulamadı”
GİB’in yeni e-Fatura İptal/İtiraz Portalı’nda, imzalama aracına ulaşılamadığında akıllı kart alanının altında bu uyarı görünür. Sebep ve çözüm yukarıdakiyle aynıdır: imzalama aracını çalıştırın, tarayıcının https://localhost:8543 adresine erişebildiğinden emin olun ve sayfayı yenileyin.
“Sertifika bulunamadı” / kart listede görünmüyor
- Mali mühür veya e-imza kartınızın kart okuyucuya doğru takılı olduğunu kontrol edin.
- Giriş ekranındaki “Akıllı kartınızın işlemcisi” alanında doğru kart tipini seçin.
- Kart okuyucu sürücüsünün kurulu olduğundan emin olun. GİB, yeni araç için KamuSM Sürücü 6.4.1 veya üstünü şart koşar.
- Kartın bilgisayar tarafından görülüp görülmediğini AKİS Kart İzleme Aracı ile kontrol edebilirsiniz.
- Sertifikanın süresi dolduysa yenilenmesi gerekir: Mali Mühür Yenileme.
Kart okuyucu ve sürücü sorunları
Kart okuyucu sürücüsü ve AKİS paketi, Kamu SM’nin Sürücü Yükleme Servisi’nden işletim sistemine göre indirilir. Sürücü kurulduktan sonra bilgisayarı yeniden başlatın. Ayrıntılar: Mali Mühür Kurulumu ve Aktivasyonu.
İmzalama aracı ikinci kez açılmıyor
GİB kılavuzuna göre çalışan bir imzalama aracı varsa ikinci bir program çalıştırılamaz. Açık olan aracı kapatıp yeniden açın.
Portalda “akıllı kartınıza erişim” güvenlik uyarısı
GİB İptal/İtiraz Portalı’ndaki uyarıya göre, “Tamam” butonuna bastıktan sonra elektronik imza uygulamasının akıllı kartınıza erişiminin engellenmesiyle ilgili bir güvenlik uyarısı verilirse Hayır (No) seçilmelidir.
PIN kilitlendi
Art arda yanlış şifre girildiğinde kart kilitlenir. Mali mühürde kilit Kamu SM Online İşlemler üzerinden çözülür: Mali Mühür PIN Oluşturma ve Kilit Çözme.
İptal/İtiraz Portalı
GİB’in e-Fatura İptal, İhtar/İtiraz Bildirim Kılavuzu’na göre temel senaryodaki bir e-faturanın iptali için, fatura alıcıya iletildiği tarihten itibaren 8 gün içinde e-Fatura İptal/İtiraz Portalı’ndan iptal talebi açılır ve talebin karşı tarafça onaylanması gerekir. Talebi satıcı açtıysa alıcı, alıcı açtıysa satıcı onaylar. 8 günü aşan sürelerde sistem iptal talebi oluşturulmasına veya onaylanmasına izin vermez.
| Senaryo | İptal nasıl yapılır? | Süre |
|---|---|---|
| Ticari fatura | Alıcı, e-fatura sistemi içinden ret yanıtı gönderir. | Alıcıya iletildiği tarihten itibaren 8 gün |
| Temel fatura | İptal/İtiraz Portalı’ndan iptal talebi açılır, karşı taraf onaylar. | Alıcıya iletildiği tarihten itibaren 8 gün |
Portala imzalama aracı açıkken mali mühür veya e-imzanızla girilir. Portalın güncel adresi: ebelgebasvuru.gib.gov.tr/iptal-itiraz. Adım adım anlatım için E-Fatura Nasıl İptal Edilir? rehberimize bakın.
Sık sorulan sorular
E-fatura web socket nedir?
GİB’in imzalama aracıdır. Mükellefler e-Fatura Portalı, e-Arşiv Portalı ve e-Fatura İptal/İtiraz Portalı başta olmak üzere GİB e-Belge uygulamalarına mali mühür veya e-imzayla bu araç üzerinden giriş yapar ve belge onaylar.
Web socket nereden indirilir?
GİB e-Belge ana sayfasındaki (ebelge.gib.gov.tr) “İmzalama Aracı” bölümünden indirilir. Kurulum dosyasını yalnızca bu resmî sayfadan indirmenizi öneririz.
Yeni imzalama aracı için Java gerekir mi?
Hayır. GİB, yeni imzalama aracının Java uygulaması gerektirmeden çalıştığını ve Windows işletim sisteminde geçerli olduğunu belirtir. Eski EFaturaWebSocket.jnlp yöntemi ise Java ile çalışır.
“İmza socket sunucusuna erişilemedi” hatası neden çıkar?
GİB kılavuzuna göre iki sebebi olabilir: imzalama aracı çalışmıyordur ya da tarayıcınız imzalama aracına (https://localhost:8543) erişemiyordur. Aracı çalıştırıp sayfayı yenileyin; düzelmezse tarayıcıda https://localhost:8543 adresini açıp güvenlik uyarısında devam edin.
İmzalama aracı açıkken ikinci kez açılır mı?
Hayır. GİB kılavuzuna göre çalışan bir imzalama aracı varsa ikinci bir program çalıştırılamaz; açık olanı kapatıp yenisini açabilirsiniz.
E-fatura kaç gün içinde iptal edilir?
GİB kılavuzuna göre e-fatura, alıcıya iletildiği tarihten itibaren 8 gün içinde iptal edilebilir. Ticari faturada iptal ret yanıtıyla, temel faturada e-Fatura İptal/İtiraz Portalı’ndan açılan talebin karşı tarafça onaylanmasıyla yapılır.
Resmî kaynaklar: GİB e-Belge ana sayfası (İmzalama Aracı) · İmzalama Aracı Kullanım Kılavuzu (2023) · İmzalama Aracı Kullanım Kılavuzu v1.2 (2019) · GİB e-Fatura İptal/İtiraz Portalı
Mali müşavirlere toplu destek paketi
Mükelleflerinizin imzalama aracı (web socket), e-imza ve mali mühür kurulumlarını tek tek uğraşmadan bize yönlendirin; kurulum ve destek taleplerini büronuz adına toplu olarak karşılayalım.